RODO aktualności

RODO aktualności – 06.10.2026 r. 

Po karze dla hurtowni leków UODO pyta o dane pacjentów z aptek » Kamera nagrywa cudzą działkę? NSA: zaczernienie obrazu nie wystarczy » Przejrzystość, skuteczność i codzienność. Ochrona danych w zamówieniach publicznych » Austriacki Sąd Najwyższy pyta o przekazanie procesorowi » TSUE: pytanie o granice systemu zdrowotnego » Szwedzki Organ Ochrony Danych nałożył 1,8 mln koron kary na dostawcę systemów kadrowych » Skarbówka kontra prywatność obywateli. Poselski projekt zgodny z postulatami Prezesa UODO » Miliony Polaków poszkodowane. Po nowym wycieku danych medycznych PUODO zapowiada kontrolę » Niezapewnienie dostępu do danych osobowych i informacji może skutkować nałożeniem kary » NSA: prywatny komputer nie zwalnia administratora

⬇️ Pobierz W PDF
RODOLOGIA

Praktyczny poradnik o wdrażaniu RODO

Książka RODOLOGIA to kompleksowy przewodnik po RODO, który pomaga wdrożyć ochronę danych osobowych w sposób prosty, szybki i skuteczny. Ponad 500 stron praktycznej wiedzy podanej w przystępnej formie i zrozumiałym języku. A wszystko to podane w pięknej, premium formie. Dowiedz się więcej o RODOLOGII: Sprawdź

Po karze dla hurtowni leków UODO pyta o dane pacjentów z aptek

  • Kontekst: Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO) chce ustalić, czy w ramach programów partnerskich hurtowni farmaceutycznych z aptek mogło dochodzić do wycieku danych pacjentów (np. numerów PESEL i informacji o zdrowiu). W związku z tym zwrócił się o stanowisko i współpracę do Głównego Inspektora Farmaceutycznego (GIF).
  • Pismo UODO do GIF: 30 września prezes UODO Mirosław Wróblewski skierował pismo do GIF Łukasza Pietrzaka, prosząc o pilne informacje pozwalające na wstępne ustalenia dotyczące bezpieczeństwa danych pacjentów.
  • Co było wcześniej (UOKiK): UODO powołuje się na decyzję UOKiK z 21 września, według której grupa Neuca, spółki z grupy Farmacol i Polska Grupa Farmaceutyczna miały wymieniać się informacjami handlowymi (m.in. o cenach dla konkretnych aptek), a dane o zakupach aptek pozyskiwać przez narzędzia IT w programach partnerskich.
  • Kary i status decyzji: Łączne kary UOKiK przekroczyły 904 mln zł; PGF uniknęła sankcji dzięki programowi łagodzenia kar. Decyzja jest nieprawomocna.
  • Ważne zastrzeżenie: UOKiK badał informacje handlowe; w decyzji nie opisano kwestii danych osobowych pacjentów.
  • Główne ryzyko wskazane przez UODO: według doniesień medialnych hurtownie mogły korzystać z tzw. „nakładek” (modułów w oprogramowaniu aptecznym), które automatycznie raportowały dane o sprzedaży. Problem polega na tym, że w tych samych systemach aptecznych przetwarzane są też dane bardzo wrażliwe, m.in. PESEL oraz informacje o zdrowiu i historii recept (dane szczególnie chronione na mocy art. 9 RODO).
  • Pytania UODO do GIF: czy w kontrolach sprawdzano, jakie dane pobierają „nakładki”; czy GIF ma wiedzę o przypadkach przekazania danych pacjentów hurtowniom; oraz czy planowane są doraźne kontrole.
  • Skala potencjalnego problemu: UODO wskazuje, że hurtownie wymienione przez UOKiK miały ponad 70% udziału w rynku, a z programów partnerskich korzysta łącznie ponad 4 tys. aptek (ok. 40% rynku). To może oznaczać ryzyko systemowego naruszenia prywatności milionów pacjentów.
  • UODO nie przesądza naruszeń: pismo mówi o wstępnych ustaleniach i potrzebie wyjaśnienia sprawy; nie stwierdza wprost, że do przekazywania danych pacjentów doszło.
  • Niejasne dalsze kroki UODO: redakcja zapytała 23 września, czy UODO wszcznie postępowanie z urzędu, ale do czasu publikacji nie było odpowiedzi.
  • Głosy ekspertów:
    • Aneta Sieradzka ocenia działania UODO jako potrzebne, bo sprawa dotyczy nie tylko konkurencji na rynku, ale potencjalnie także bezpieczeństwa danych pacjentów.
    • Dr Łukasz Fijałkowski podkreśla, że proceder mógł trwać około 10 lat i że przez „nakładki” mogły przepływać dane milionów pacjentów (z zastrzeżeniem, że nie przesądza, czy faktycznie trafiały do hurtowni).
    • Wskazywana jest wartość współpracy urzędów: GIF może weryfikować praktyki w aptekach, a UODO – zgodność z przepisami o ochronie danych.
  • Tło regulacyjne i rynek: ekspert przypomina, że prawo farmaceutyczne nie pozwala temu samemu podmiotowi prowadzić jednocześnie hurtowni i apteki, a po zmianach z 2023 r. kontrole hurtowni mają odbywać się raz na pięć lat. Wskazuje też na ryzyko zbyt ścisłej współpracy, gdy apteki muszą zamawiać 80% lub więcej produktów z jednej hurtowni (możliwy wpływ na konkurencję i monopolizację).
  • Co powinno być kontrolowane (wg ekspertów): kontrola ochrony danych w aptekach powinna być kompleksowa i regularna – nie tylko IT, ale też: jakie dane są gromadzone, kto ma dostęp, na jakiej podstawie i w jakim celu są przetwarzane, komu i w jakim zakresie są przekazywane, czy działa zasada minimalizacji danych; dodatkowo warto kontrolować dostawców oprogramowania, prowadzić audyty, weryfikować uprawnienia i rejestrować dostęp.
  • Porozumienie UODO–GIF: przypomniano, że 7 grudnia 2023 r. UODO i GIF podpisały porozumienie o współpracy przy ujawnianiu i eliminowaniu naruszeń w przetwarzaniu danych pacjentów i pracowników aptek, w tym o wzajemnym przekazywaniu informacji.
  • Szersza perspektywa: według ekspertów ocena rynku aptecznego powinna uwzględniać punkt widzenia pacjenta: bezpieczeństwo danych, dostęp do leków i usług, obecność farmaceutów oraz ceny. Pada też ocena, że decyzja UOKiK może być jedynie „czubkiem góry lodowej”, a inne instytucje mogą badać głębsze aspekty problemu.
Źródło

Kamera nagrywa cudzą działkę? NSA: zaczernienie obrazu nie wystarczy

  • Kontekst: Artykuł dotyczy sporu sąsiedzkiego o monitoring wizyjny. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uznał, że objęcie kamerą cudzej nieruchomości (lub drogi prowadzącej do niej) jest przetwarzaniem danych osobowych w rozumieniu RODO – nawet jeśli zastosowano tzw. „maskę prywatności” (cyfrowe zaczernienie fragmentu obrazu).
  • Co było przedmiotem skargi: Kobieta zarzuciła, że kamery z sąsiedniej posesji rejestrują jej bramę i furtkę oraz fragment działki i drogi dojazdowej, przez co mogą utrwalać m.in. wizerunek domowników, tablice rejestracyjne oraz tabliczkę adresową.
  • Reakcja właścicieli kamer: Kobieta wielokrotnie prosiła o przestawienie kamer tak, aby obejmowały tylko nieruchomość sąsiadów, ale bezskutecznie.
  • Decyzja Prezesa UODO: Organ przyznał rację skarżącej i nakazał zaprzestanie przetwarzania jej danych osobowych za pomocą monitoringu.
  • Ustalenia UODO o monitoringu:
    • system miał dysk twardy i umożliwiał ciągłe nagrywanie oraz przechowywanie nagrań przez 48 godzin;
    • pole widzenia kamer obejmowało także prywatną drogę dojazdową i fragment posesji skarżącej.
  • „Maska prywatności” nie przekonała UODO: Właściciel kamer twierdził, że zastosował zaczernienie, ale nie wykazał, że było ono stałe i skutecznie chroniło prywatność.
  • Wyrok WSA w Warszawie: Sąd utrzymał decyzję UODO. Wskazał, że właściciel monitoringu nie zastosował wystarczających i pewnych środków technicznych i fizycznych, by nie pozyskiwać danych osób przebywających na obszarach, które nie powinny być monitorowane (np. wspólna droga dojazdowa).
  • Brak podstawy prawnej: WSA podkreślił, że właściciel kamer nie wskazał podstawy prawnej uzasadniającej przetwarzanie danych osób z sąsiedniej nieruchomości.
  • Argument o bezpieczeństwie rodziców: Właściciel kamer tłumaczył monitoring potrzebą ochrony rodziców. Sądy uznały jednak, że ten argument nie wystarcza, jeśli naruszane są prawa innych osób (w tym osoby, która nie wyraziła zgody na taki sposób „zapewniania bezpieczeństwa”).
  • Stanowisko NSA: NSA oddalił skargę właściciela kamer i wskazał, że prawa do prywatności, ochrony wizerunku, danych osobowych i życia rodzinnego są w tej sprawie ważniejsze niż hipotetyczne zagrożenie, na które powoływał się skarżący.
  • Proporcjonalność działań: NSA podkreślił, że ograniczanie wolności i prywatności wymaga spełnienia rygorystycznych wymogów proporcjonalności, które w tej sprawie nie zostały zachowane.
  • Kluczowy wniosek NSA o „masce prywatności”: Zastosowanie cyfrowego zaczernienia nie wyłącza faktu przetwarzania danych. Istotne jest to, że kamera obejmuje zasięgiem cudzą nieruchomość (czyli potencjalnie ją rejestruje), a zaczernienie jest jedynie operacją na obrazie.
  • Dlaczego to nadal jest „przetwarzanie” wg RODO: NSA wskazał, że w takim przypadku dochodzi do operacji takich jak utrwalanie obrazu, jego modyfikacja (zaczernienie) i zapis. To spełnia definicję przetwarzania danych z art. 4 RODO.
  • Nie ma znaczenia techniczny szczegół zaczernienia: Według NSA bez znaczenia pozostaje, czy zaczernienie jest odwracalne czy nieodwracalne, trwałe czy chwilowe – jeśli zasięg kamery obejmuje cudzy teren, wchodzi w grę przetwarzanie danych osobowych.
  • Sygnatura i data: Wyrok NSA z 8 września 2026 r., sygn. akt III OSK 649/24.
Źródło

Przejrzystość, skuteczność i codzienność. Ochrona danych w zamówieniach publicznych

  • Kontekst: 18 września odbyła się druga konferencja z cyklu „Ochrona danych w zamówieniach publicznych”, zorganizowana wspólnie przez Urząd Zamówień Publicznych (UZP) oraz Urząd Ochrony Danych Osobowych (UODO).
  • Temat przewodni spotkania: jak łączyć wymogi przejrzystości w zamówieniach publicznych z obowiązkami wynikającymi z przepisów o ochronie danych osobowych.
  • Wystąpienie UODO: Monika Krasińska (dyrektor Departamentu Prawa i Nowych Technologii w UODO) wygłosiła wykład „Przejrzystość w zamówieniach publicznych w świetle przepisów o ochronie danych osobowych”.
  • Cel konferencji: wzmocnienie kompetencji uczestników w zakresie prawa i strategii udzielania zamówień publicznych oraz praktycznych aspektów ochrony danych osobowych w tym obszarze.
  • Privacy by design w zamówieniach: Natalia Bender (UZP) omówiła „Model ochrony danych osobowych w zamówieniach publicznych w oparciu o zasadę privacy by design”, czyli podejście zakładające uwzględnianie ochrony danych już na etapie projektowania procesu i dokumentacji zamówienia.
  • Orzecznictwo KIO: Aldona Kowalczyk (4K Legal Kowalczyk Kuchnio Królak sp. k) przedstawiła przegląd orzecznictwa Krajowej Izby Odwoławczej dotyczącego ochrony danych w zamówieniach publicznych.
  • Od RODO do NIS2: przedstawiciele Open Nexus poruszyli temat zarządzania bezpieczeństwem danych w zamówieniach publicznych w kontekście wymagań RODO oraz dyrektywy NIS2:
    • Eryk Brodnicki – „Od RODO do NIS2 - jak skutecznie zarządzać bezpieczeństwem danych w zamówieniach publicznych”.
    • Mateusz Bartosiewicz – „RODO dla każdego urzędnika. Jak małe zamówienia kształtują codzienną świadomość bezpieczeństwa danych?”.
  • Szerszy kontekst cyklu: Monika Krasińska była również prelegentką pierwszej konferencji z tego cyklu („Projektowanie ochrony danych w zamówieniach publicznych. Wyzwania w świetle rozwoju nowych technologii”), która odbyła się 17 kwietnia w siedzibie UODO.
  • Wniosek z pierwszego spotkania: wskazano, że prawo zamówień publicznych ma wiele cech wspólnych z regulacjami o ochronie danych osobowych, co wymaga spójnego podejścia do przejrzystości, obowiązków informacyjnych i bezpieczeństwa danych.
  • Dodatkowe informacje: szczegóły i wszystkie wystąpienia z pierwszej konferencji są dostępne w relacji na stronie UODO (sekcja „Konferencje i webinaria”).
Źródło

Austriacki Sąd Najwyższy pyta o przekazanie procesorowi

  • Kontekst: sprawa dotyczy zasad przekazywania danych osobowych (tu: adresu e-mail) do podmiotu przetwarzającego mającego siedzibę poza UE (w USA). Austriacki Sąd Najwyższy zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE (TSUE) z pytaniami, które mogą wpłynąć na to, jak firmy legalnie zlecają przetwarzanie danych dostawcom w państwach trzecich.
  • O co pyta sąd TSUE (dwa kluczowe problemy):
    • Czy do samego przekazania danych procesorowi w państwie trzecim potrzebna jest osobna podstawa prawna z art. 6 ust. 1 RODO (niezależnie od spełnienia wymogów transferu z art. 44 i nast. RODO)?
    • Czy zgoda na newsletter jest „świadoma”, jeśli osoba zapisująca się nie wiedziała wcześniej, że wysyłka będzie powierzona procesorowi w państwie trzecim (USA)?
  • Stan sprawy: to odesłanie prejudycjalne – na tym etapie sąd austriacki nie przesądził, czy transfer był legalny, czy zgoda była ważna ani czy administrator ponosi odpowiedzialność za szkodę. Ustalono jedynie, że potrzebna jest wykładnia prawa UE.
  • Co się wydarzyło (fakty):
    • Klient kupił portfel sprzętowy do przechowywania kryptoaktywów i korzystał z oprogramowania spółki.
    • Spółka korzystała z amerykańskiej platformy jako podmiotu przetwarzającego do obsługi i wysyłki newslettera.
    • Po potwierdzeniu subskrypcji adres e-mail klienta został przekazany do tego podmiotu w USA.
    • Informacja o przekazaniu była w wiadomości potwierdzającej, drobny druk i po angielsku; klient twierdził, że jej nie przeczytał i nie wiedział o przetwarzaniu w USA.
    • Później doszło do ataku phishingowego na konta amerykańskiego dostawcy; wykradziono m.in. adres e-mail i IP klienta, a następnie klient – po otrzymaniu phishingu – ujawnił kod dający dostęp do kryptoaktywów.
  • Spór prawny nr 1 – czy potrzebna jest osobna podstawa z art. 6 RODO:
    • Sąd przyjął, że transfer do państwa trzeciego podlega rozdziałowi V RODO (art. 44 i nast.), ale powziął wątpliwość, czy to wystarcza, czy trzeba jeszcze „dodatkowej” podstawy z art. 6.
    • Dominujący pogląd w doktrynie: korzystanie z procesora reguluje art. 28 RODO, a przy transferze – art. 44+; procesor nie jest „stroną trzecią”, działa na polecenie administratora, więc nie trzeba osobnej podstawy z art. 6 tylko „na przekazanie do procesora”.
    • Pogląd przeciwny: przekazanie danych do procesora może być traktowane jako osobna operacja przetwarzania, którą także trzeba oprzeć o art. 6 RODO.
    • W tej sprawie sąd wskazał, że według dotychczasowych ocen sądów niższych nie zachodziły przesłanki, na które powoływała się spółka (zgoda, wykonanie umowy ani uzasadniony interes – art. 6 ust. 1 lit. a, b, f). Jeśli TSUE uzna, że osobna podstawa jest wymagana, może to mieć kluczowe znaczenie dla legalności transferu.
  • Spór prawny nr 2 – czy zgoda na newsletter była świadoma:
    • Klient potwierdził zapis, ale (wg założeń przyjętych na potrzeby pytań do TSUE) nie wiedział, że dane będą przetwarzane na serwerach w USA.
    • Sąd przypomniał ogólną zasadę: zgoda musi być oparta o informację przekazaną w sposób zrozumiały, łatwo dostępny i prostym językiem, tak aby osoba rozumiała konsekwencje zgody.
    • Jednocześnie zwrócono uwagę, że wytyczne EROD dot. zgody nie wymagają wprost, aby dla samej ważności zgody podawać wszystkie elementy z art. 13 ust. 1 RODO; procesorzy nie muszą być „zawsze” wymieniani jako warunek zgody, choć administrator ma obowiązki informacyjne dot. odbiorców/kategorii odbiorców.
    • Sedno wątpliwości: czy informacja o korzystaniu z procesora w państwie trzecim to minimum konieczne do „świadomej zgody”, czy raczej element szerszego obowiązku informacyjnego administratora.
  • Dlaczego to ważne praktycznie: odpowiedź TSUE może doprecyzować relację między:
    • podstawą legalności przetwarzania (art. 6 RODO),
    • zasadami korzystania z procesorów (art. 28 RODO),
    • oraz wymogami transferu danych poza UE (art. 44 i nast. RODO),
    co wpłynie na to, jakie zgody/informacje i jakie podstawy prawne firmy muszą zapewnić, gdy zlecają obsługę np. newsletterów dostawcom spoza UE.
Źródło

TSUE: pytanie o granice systemu zdrowotnego

  • Kontekst: Najwyższy Sąd Administracyjny Bułgarii zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE (TSUE) z pytaniami o to, jakie prawne i techniczne zabezpieczenia muszą spełniać krajowe systemy, które centralnie i obowiązkowo gromadzą oraz udostępniają dane o zdrowiu pacjentów (szczególnie wrażliwe dane).
  • To nie jest jeszcze wyrok TSUE – tekst streszcza tzw. odesłanie prejudycjalne, czyli pytania sądu bułgarskiego, które mają dopiero zostać rozstrzygnięte przez TSUE.
  • Czego dotyczy bułgarski system: utworzono krajowy system informacji zdrowotnej, w którym powstaje elektroniczna dokumentacja medyczna obejmująca m.in. dane identyfikacyjne, badania, skierowania, wyniki, hospitalizacje, szczepienia, recepty, informacje o chorobach przewlekłych, alergiach, leczeniu i wyrobach medycznych.
  • Kto może mieć dostęp: przede wszystkim personel medyczny, a w określonych sytuacjach także ubezpieczyciele, organy ścigania, sądy i biegli.
  • Istota sporu: skarżący kwestionują m.in. brak wyraźnej zgody na gromadzenie danych oraz zbyt słabe mechanizmy kontroli tego, kto i do jakich informacji zagląda.
  • Kluczowy problem prawny (Teza 1): sąd ma wątpliwość, czy najważniejsze elementy takiego systemu mogą być regulowane głównie rozporządzeniem (aktem niższego rzędu), a nie ustawą.
  • Co uznaje się za „istotne elementy”, które powinny być jasno określone:
    • jakie kategorie danych są zbierane,
    • jakie są cele przetwarzania,
    • jakie są kategorie odbiorców danych,
    • na jakich warunkach następuje dostęp,
    • jak długo dane są przechowywane,
    • jakie istnieją gwarancje ochrony (zabezpieczenia).
  • Obawa sądu: jeśli te kwestie określa głównie organ wykonawczy, to może to oznaczać zbyt małą „stabilność” i przewidywalność reguł ingerujących w prawa podstawowe.
  • Kluczowy problem praktyczny (Teza 2): sama deklaracja, że dostęp do danych jest ograniczony do „niezbędnego minimum”, nie wystarcza, jeśli system nie ma mechanizmów, które realnie to wymuszą.
  • Na czym polega ryzyko: w części przypadków dostęp może obejmować całą dokumentację, a decyzję „co jest potrzebne” podejmuje osoba uzyskująca dostęp (np. lekarz, ubezpieczyciel, organ), bez technicznego filtra ograniczającego zakres danych.
  • Jakie mechanizmy (przykładowo) powinny istnieć, by minimalizacja była egzekwowalna:
    • role i profile dostępu (kto do czego ma prawo),
    • ograniczenia czasowe dostępu,
    • z góry określone zestawy danych dla konkretnych zadań,
    • automatyczne filtry ograniczające wgląd,
    • obowiązek uzasadnienia dostępu,
    • skuteczne informowanie osoby, której dane dotyczą.
  • Zgoda pacjenta a zakres dostępu: jedno z pytań dotyczy modelu zgody, której pacjent nie może „dawkować” (np. tylko do części danych, na określony czas lub cel).
  • Wątpliwość sądu: czy taka zgoda może być uznana za rzeczywiście dobrowolną, konkretną, świadomą i jednoznaczną, jeśli w praktyce działa jak ogólne pozwolenie na szeroki wgląd.
  • Ważny akcent: zgoda nie powinna być formalnym „otwarciem” całej dokumentacji, gdy do konkretnej czynności (badania/lecznia) potrzebny jest tylko wycinek danych.
  • Protokół dostępu i informowanie (Teza 3): rejestrowanie kto i kiedy miał dostęp (logi) jest ważne, ale nie zapobiega nadmiernemu dostępowi – umożliwia głównie kontrolę po fakcie.
  • Problem z informowaniem „w razie konieczności”: sąd ma wątpliwość, czy taki model realnie zapewnia pacjentowi skuteczne korzystanie z praw (np. wiedzy o tym, kto przeglądał dane).
  • Pytanie do TSUE: czy pacjent powinien być informowany w sposób systematyczny i skuteczny o tym kto, kiedy, na jakiej podstawie i do jakich danych uzyskał dostęp.
  • Co jest przed TSUE: wykładnia przepisów RODO (w szczególności art. 9 o danych wrażliwych) w powiązaniu z prawami podstawowymi do prywatności i ochrony danych (Karta Praw Podstawowych UE).
  • Najważniejszy wniosek z opisu sprawy: przy masowym, obowiązkowym i scentralizowanym przetwarzaniu danych o zdrowiu może nie wystarczyć:
    • ogólne upoważnienie w prawie,
    • oraz sama deklaracja „minimalizacji danych”.
    Potrzebne mogą być konkretne, przewidywalne reguły i technicznie egzekwowalne ograniczenia dostępu, a nie tylko rozliczalność po fakcie.
Źródło

Szwedzki Organ Ochrony Danych nałożył 1,8 mln koron kary na dostawcę systemów kadrowych

  • Kontekst: Decyzja szwedzkiego organu ochrony danych (IMY) pokazuje, że przy przetwarzaniu danych zdrowotnych i kadrowych nie wystarczy mieć „formalnie wdrożone” zabezpieczenia. Organ oczekuje także sprawdzania aktualności komponentów bezpieczeństwa oraz zdolności do szybkiego wykrywania ataku.
  • Co się wydarzyło: W sierpniu 2025 r. doszło do ataku ransomware na dostawcę internetowych systemów wspierających m.in. absencję chorobową, rehabilitację oraz zdarzenia w pracy.
  • Skala i rodzaj danych: Incydent dotyczył ok. 2 200 000 osób. Przetwarzano m.in. dane identyfikacyjne i kontaktowe, dane o zatrudnieniu i absencji oraz dane o zdrowiu, dane dzieci, numery identyfikacyjne i (w pewnym zakresie) dane objęte szczególną ochroną. Część danych trafiła do Darknetu.
  • Dlaczego wymagano wysokiego poziomu ochrony: IMY połączył bardzo dużą skalę przetwarzania z wrażliwym charakterem danych. Organ wskazał, że nieuprawniony dostęp/ujawnienie mogły prowadzić do poważnych konsekwencji dla osób, których dane dotyczą.
  • Główna przyczyna techniczna: Atakujący wykorzystał znaną krytyczną podatność w komponencie wspierającym rozwiązanie zapory sieciowej. Uzyskał dostęp do środowiska, podniósł uprawnienia, przemieszczał się między serwerami, szyfrował je i wyprowadzał dane.
  • Wniosek 1 – kontrola wersji to podstawa: IMY uznał, że sprawdzenie, czy instalowana jest właściwa (aktualna) wersja komponentu bezpieczeństwa, było podstawowym środkiem bezpieczeństwa – zwłaszcza że:
    • komponent instalowano na serwerze dostępnym z internetu,
    • nie był wcześniej testowany w środowisku testowym,
    • podatność przestarzałej wersji była publicznie znana od ponad roku.
  • Wniosek 2 – „renomowany dostawca” nie zwalnia z obowiązków: Spółka tłumaczyła, że zaufała producentowi. IMY podkreślił jednak, że to podmiot świadczący usługę/administrujący środowiskiem technicznym odpowiada za zapewnienie odpowiedniej ochrony danych.
  • Wniosek 3 – monitoring wydajności nie wystarcza: Stosowane narzędzia nadzoru były nastawione głównie na dostępność i wydajność, przez co nie wykryły wczesnych etapów ataku, ruchów atakującego, szyfrowania serwerów ani transferu danych.
  • Wniosek 4 – potrzebny monitoring bezpieczeństwa w czasie rzeczywistym: Organ wskazał, że przy tak wysokim ryzyku podstawowym środkiem powinien być automatyczny monitoring w czasie rzeczywistym, zdolny do identyfikacji podejrzanej aktywności oraz prób włamań. W tej sprawie incydent wykryto dopiero po ok. 3 dniach.
  • Skutek prawny: IMY uznał naruszenie art. 32 ust. 1 RODO (niewystarczające środki techniczne i organizacyjne adekwatne do ryzyka) i ocenił działanie spółki jako nieostrożne oraz naruszenie jako poważne.
  • Kara: Decyzją z 22 września 2026 r. IMY nałożył administracyjną karę pieniężną 1 800 000 koron.
  • Co nie zostało uznane za wystarczające „złagodzenie”: Organ nie uznał za wystarczające m.in. faktu szyfrowania części danych oraz działań naprawczych po incydencie (szyfrowanie nie dowodziło skutecznej ochrony przed nieuprawnionym dostępem w trakcie ataku).
  • Najważniejsze praktyczne wnioski:
    • Przy danych zdrowotnych i kadrowych nie można zastąpić weryfikacji aktualności i bezpieczeństwa komponentów samym zaufaniem do dostawcy.
    • Monitoring ciągłości działania (wydajność/dostępność) nie spełnia sam w sobie wymogu wykrywania zagrożeń dla poufności danych – potrzebne są narzędzia bezpieczeństwa działające w czasie rzeczywistym.
Źródło

Skarbówka kontra prywatność obywateli. Poselski projekt zgodny z postulatami Prezesa UODO

  • Kontekst: artykuł dotyczy planów ograniczenia dostępu Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) do informacji o rachunkach bankowych. Obecnie skarbówka ma – zdaniem autorów projektu zmian oraz Prezesa UODO – zbyt dużą swobodę w sięganiu po dane bankowe, co może naruszać tajemnicę bankową i prywatność obywateli.
  • Jak jest dziś: na podstawie obecnych przepisów KAS może żądać od banków szerokiego zakresu danych o rachunkach, m.in. dat i kwot wpływów oraz obciążeń, danych nadawcy i odbiorcy przelewów, a także informacji o pożyczkach i kredytach.
  • Co ma się zmienić: projekt nowelizacji zakłada, że organy skarbowe będą mogły pozyskiwać dane z kont bankowych bez dodatkowej zgody tylko w przypadku osób mających status podejrzanego. W innych przypadkach dostęp do danych miałby być możliwy wyłącznie za zgodą sądu.
  • Etap prac: 16 września sejmowa Komisja Finansów Publicznych zajęła się projektem nowelizacji dotyczącym art. 48. Ostateczny kształt przepisów zależy od dalszych prac parlamentarnych.
  • Gdzie zostanie wpisana zmiana: według projektu modyfikacja ma się znaleźć nie w ustawie o KAS, lecz w ustawie Prawo bankowe.
  • Rola Prezesa UODO: Prezes UODO Mirosław Wróblewski od dłuższego czasu postuluje doprecyzowanie i ograniczenie przepisów, wskazując na ryzyka dla prywatności i ochrony danych osobowych.
  • Argumenty prawne (RODO i Konstytucja): w lipcu 2024 Prezes UODO zwrócił się do Ministra Finansów o dostosowanie przepisów do wymogów Konstytucji RP, RODO (rozporządzenie 2016/679) oraz standardów wynikających z orzecznictwa międzynarodowego.
  • Ryzyka wskazywane przez UODO: Prezes UODO zwraca uwagę, że tak szerokie kompetencje KAS (w tym przetwarzanie danych także w sposób zautomatyzowany i poprzez profilowanie) mogą generować istotne ryzyka naruszeń prywatności.
  • Celowość i ograniczenie użycia danych: UODO podkreśla, że dane zebrane przez KAS do konkretnych celów nie powinny być łączone z innymi danymi ani wykorzystywane do celów nieprzewidzianych w prawie (np. szeroko rozumianych analiz), bo może to być sprzeczne z RODO.
  • Największe zastrzeżenia: szczególne wątpliwości UODO budzą przepisy art. 46a i 48 ustawy o KAS, oceniane jako mechanizmy ingerujące w prywatność w sposób nieproporcjonalny.
  • Ocena projektu zmian: w sierpniu 2024 Prezes UODO pozytywnie ocenił kierunek zawężenia art. 48 (dostęp do danych bankowych ma dotyczyć podejrzanych, a nie „każdej osoby fizycznej”), jednocześnie wskazując potrzebę szerszego, kompleksowego przeglądu przepisów o przetwarzaniu danych w KAS.
  • Wątek wymiany danych z obszaru zdrowia (art. 46a): w grudniu 2024 Prezes UODO zwrócił uwagę na problem związany z wymianą informacji między Ministrem Zdrowia a KAS. Jego zdaniem przepis jest sformułowany na tyle ogólnie, że może pozwalać na przetwarzanie także tzw. szczególnych kategorii danych (np. danych o zdrowiu), mimo że takie dane podlegają wyższej ochronie.
  • Postulat doprecyzowania zakazów: UODO wskazuje, że jeśli dane wrażliwe mają być wyłączone, powinno to wynikać jasno z przepisów (podobnie jak w regulacjach dotyczących NIK, gdzie kontrolerom wprost zabrania się przetwarzania danych szczególnych kategorii w trakcie kontroli).
  • Dane do analiz: Prezes UODO postuluje, aby przetwarzanie danych przez KAS do celów analitycznych odbywało się wyłącznie na danych zanonimizowanych i by zostało to jednoznacznie zapisane w prawie.
  • Spór o rozszerzenie z 2022 r.: UODO wskazuje, że poszerzenie w 2022 r. zakresu danych przetwarzanych na podstawie art. 48 (podmiotowo i przedmiotowo) nie zostało odpowiednio uzasadnione pod kątem niezbędności; podobne zastrzeżenia zgłaszał też Rzecznik Praw Obywatelskich.
  • Wniosek ogólny: projektowane zmiany mają wzmocnić ochronę prywatności i tajemnicy bankowej, wprowadzając zasadę: dostęp do danych bankowych ma być co do zasady ograniczony (podejrzany) lub kontrolowany przez sąd (pozostałe osoby), ale jednocześnie – według UODO – potrzebne są także dalsze doprecyzowania i szersze zmiany w przepisach o danych osobowych w KAS.
Źródło

Miliony Polaków poszkodowane. Po nowym wycieku danych medycznych PUODO zapowiada kontrolę

  • Kontekst: Media informują o nowym, potencjalnym wycieku danych, który może obejmować dane medyczne nawet 5 mln Polaków. Sprawą zajmuje się Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości (CBZC), a Prezes UODO zapowiada kontrolę firmy odpowiedzialnej za oprogramowanie Medyc.
  • Źródło zagrożenia: Incydent ma być skutkiem ataku na aplikację Medyc, tworzoną przez firmę Qbusoft Sp. z o.o..
  • Działania służb: Wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski przekazał, że CBZC prowadzi działania w ramach szerszego śledztwa dotyczącego incydentów cyberbezpieczeństwa, obejmującego m.in. oprogramowanie Medyc.
  • Zalecenia bezpieczeństwa: CSiRT CeZ oraz Ministerstwo Zdrowia, w związku z rosnącą liczbą ataków na podmioty medyczne i dostawców oprogramowania, przygotowały zalecenia bezpieczeństwa dla dostawców oprogramowania w ochronie zdrowia i przekazały je do wdrożenia (w tekście wskazano datę 16 września 2026 r.).
  • Brak zgłoszenia incydentu: Według komunikatu ministra cyfryzacji firma Qbusoft do tej pory nie zgłosiła incydentu do CERT Polska ani do CSiRT CeZ.
  • Zapowiedź konsekwencji: Minister cyfryzacji zapowiedział, że w przypadku naruszenia procedur bezpieczeństwa przez prywatną firmę zostaną wyciągnięte surowe konsekwencje.
  • Reakcja UODO: Prezes UODO Mirosław Wróblewski zapowiedział kontrolę w firmie Qbusoft, m.in. pod kątem zastosowanych środków technicznych i organizacyjnych oraz analizy ryzyka.
  • Szersze tło – wcześniejszy incydent MyDr: Artykuł przypomina wyciek danych z MyDr, który miał dotyczyć 19 mln Polaków. Do 17 września UODO otrzymał ponad 50 skarg i sygnałów oraz ponad 2 tys. zawiadomień od administratorów danych w związku z tym zdarzeniem.
  • Kontrole na większą skalę: 16 września Prezes UODO zdecydował, że potrzebne są szersze kontrole w obszarze przetwarzania danych o zdrowiu (nie tylko w związku z MyDr, ale też innymi naruszeniami) oraz zapowiedział dodatkowe kontrole do końca 2026 roku.
Źródło

Niezapewnienie dostępu do danych osobowych i informacji może skutkować nałożeniem kary

  • Kontekst: Prezes UODO Mirosław Wróblewski nałożył na krakowskiego przedsiębiorcę karę 31 507 zł za brak współpracy i nieprzekazanie informacji potrzebnych w postępowaniu dotyczącym przetwarzania danych osobowych w prowadzonych przez niego serwisach internetowych.
  • Postępowanie dotyczyło możliwych nieprawidłowości w funkcjonowaniu portali lexspace.pl oraz adwokatura.info.
  • Serwisy służyły przetwarzaniu danych osobowych:
    • prawników (radców prawnych i adwokatów),
    • osób szukających porad prawnych.
  • Na stronach internetowych nie zamieszczono danych kontaktowych administratora, co utrudniało użytkownikom skuteczne korzystanie z praw związanych z ochroną prywatności i danych osobowych.
  • UODO ustalił, że oba serwisy są powiązane z działalnością gospodarczą jednego przedsiębiorcy z Krakowa, który następnie potwierdził, że jest administratorem danych przetwarzanych w tych serwisach.
  • Administrator początkowo współpracował z organem nadzorczym, jednak ostatecznie nie udzielił informacji niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy.
  • Wyjaśnienia przekazane przez przedsiębiorcę były niewystarczające – nie odniósł się w odpowiednim zakresie do pytań UODO i nie umożliwił dokonania koniecznych ustaleń.
  • UODO wielokrotnie wzywał administratora do uzupełnienia wyjaśnień oraz informował, że brak przekazania wymaganych informacji może skutkować administracyjną karą pieniężną.
  • Mimo ponawianych prób kontaktu (telefonicznie i mailowo) administrator nie zareagował na wezwania.
  • Zdaniem UODO taka bierna postawa uniemożliwiła obiektywne i wszechstronne rozpatrzenie sprawy, co przesądziło o konieczności nałożenia kary.
  • Sygnatura sprawy: DKE.561.7.2026
Źródło

NSA: prywatny komputer nie zwalnia administratora

  • Kontekst: Wyrok NSA z 8 września 2026 r. wyznacza praktyczną granicę odpowiedzialności administratora danych przy telepracy i korzystaniu z prywatnych urządzeń. Sąd potwierdził, że administrator nie może „przerzucić” na pracownika odpowiedzialności za zaprojektowanie, wdrożenie i wykazanie adekwatnych zabezpieczeń (RODO).
  • O co chodziło w sprawie: Prezes UODO udzielił upomnienia Rzecznikowi Finansowemu po kradzieży prywatnego komputera byłego pracownika, na którym znajdowały się skopiowane dokumenty ze służbowej skrzynki (pozostały tam także po zakończeniu pracy).
  • Skala naruszenia: Sprawa dotyczyła danych 1334 osób, w tym m.in. numerów PESEL, informacji finansowych, danych z dokumentów tożsamości oraz informacji o prowadzonych sprawach.
  • Kluczowy wniosek NSA (telepraca na prywatnym sprzęcie): Obowiązki administratora z art. 24 i 32 RODO aktualizują się już w momencie, gdy administrator dopuszcza model pracy zdalnej z użyciem prywatnych komputerów. Późniejsze przekroczenie upoważnienia przez pracownika nie zwalnia administratora z obowiązku wcześniejszego zaprojektowania bezpiecznego środowiska pracy.
  • Teza 1 – Administrator odpowiada także za prywatny sprzęt używany do pracy: Administrator powinien z góry tak zorganizować telepracę, aby ograniczać niekontrolowane kopiowanie danych oraz zapewnić sprawdzalny proces:
    • odebrania dostępu po zakończeniu pracy,
    • potwierdzenia trwałego usunięcia lokalnych kopii danych.
  • Teza 2 – Kto jest administratorem, zależy od realnej roli, a nie tytułu: O statusie administratora nie decyduje nazwa stanowiska, kwalifikacje (np. radca prawny), tajemnica zawodowa ani to, czy urządzenie jest prywatne. Liczy się to, kto faktycznie ustala cele i zasadnicze sposoby przetwarzania – w tej sprawie robił to Rzecznik Finansowy jako organizacja/pracodawca.
  • Teza 3 – Sam incydent nie oznacza automatycznie, że zabezpieczenia były złe: NSA podkreślił, że RODO nie wprowadza odpowiedzialności „za każdy incydent”. Adekwatność środków ocenia się w konkretnej sytuacji, biorąc pod uwagę m.in. ryzyka, kontekst, stan wiedzy technicznej, koszty wdrożenia oraz prawdopodobieństwo i wagę skutków.
  • Dlaczego w tej sprawie uznano braki po stronie administratora: Wskazano na skumulowane problemy systemowe, m.in.:
    • brak wcześniejszej analizy ryzyka dotyczącej telepracy na prywatnych komputerach,
    • brak wymogu szyfrowania całego dysku (lub rozwiązania równoważnego) na prywatnym sprzęcie,
    • brak technicznej weryfikacji, czy zabezpieczenia na prywatnym urządzeniu są faktycznie zainstalowane i skuteczne,
    • brak kontroli/ograniczeń kopiowania dokumentów ze służbowej poczty na lokalny dysk,
    • brak sprawdzalnego mechanizmu potwierdzającego trwałe usunięcie kopii danych po zakończeniu zatrudnienia.
  • Ważne doprecyzowanie (czego nie wymaga wyrok): Administrator nie musiał zapobiec samej kradzieży urządzenia. Miał natomiast obowiązek tak dobrać środki, aby w razie przewidywalnego zdarzenia (utrata/kradzież) ograniczyć możliwość dostępu do danych.
  • Dlaczego VPN/hasło/szyfrowanie archiwów uznano za niewystarczające: NSA wskazał, że:
    • VPN chroni kanał połączenia, a nie dane już zapisane lokalnie na dysku,
    • szyfrowanie archiwów chroni tylko te pliki, które zostały objęte szyfrowaniem,
    • hasło do konta użytkownika nie jest równoważne szyfrowaniu danych na nośniku.
  • Teza 4 – Upomnienie to nie kara pieniężna: Upomnienie z art. 58 ust. 2 lit. b RODO jest środkiem władczym, ale nie jest administracyjną karą pieniężną. W tej sprawie utrzymano upomnienie m.in. ze względu na jednorazowy charakter zdarzenia, działania naprawcze i brak przesłanek, że nadal występuje systematyczne zaniechanie stwarzające poważne ryzyko.
  • Najważniejsza konsekwencja praktyczna: Dopuszczenie prywatnego sprzętu do przetwarzania danych nie zmniejsza odpowiedzialności administratora. Wymaga wdrożenia rozliczalnego modelu bezpieczeństwa: analizy ryzyka, weryfikowalnych zabezpieczeń urządzeń, ograniczeń kopiowania danych oraz kontrolowanego zakończenia dostępu i usunięcia danych.
Źródło

Zapisz się na nasz newsletter i bądź na bieżąco z RODO aktualnościami

Zostaw odpowiedź

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Administratorem danych osobowych jest Lex Artist sp. z o.o., ul. Szańcowa 74/1, 01-458 Warszawa. Dane osobowe będą przetwarzane w celu umieszczenia i obsługi komentarza na blogu. Przysługują Panu/Pani następujące prawa: prawo dostępu do treści danych, prawo do sprostowania danych, prawo do usunięcia danych, prawo do ograniczenia przetwarzania danych, prawo do wniesienia sprzeciwu, prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego. Pełna treść klauzuli informacyjnej znajduje się tutaj.

Zanonimizowany ciąg znaków stworzony na podstawie Pani/Pana adresu email (tak zwany hash) może zostać przesłany do usługi Gravatar w celu sprawdzenia czy jej Pan/Pani używa. Polityka prywatności usługi Gravatar jest dostępna tutaj. Po zatwierdzeniu komentarza obrazek profilowy jest widoczny publicznie w kontekście twojego komentarza.

 
Czas na rodo

 

Prowadzimy najpopularniejszy w Polsce kanał na YouTube poświęcony RODO.

Oglądaj czas na RODO
Koszyk
Przewijanie do góry